Πέμπτη, 12 Ιουλίου 2012

ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ










ΑΠΟ ΤΟ ΑΓΙΟΛΟΓΙΟ ΤΟΥ ΜΗΝΟΣ:

Πρωτ. π. Γεωργίου Παπαβαρνάβα



 Κάτω πό τήν πρώτη εκόνα το γίου Νικοδήμου το γιορείτου, πού δημοσιεύθηκε τό 1819 στήν πρώτη κδοση το ργου το «ρμηνεία τν ΙΔ’ πιστολν το ποστόλου Παύλου», πάρχει να πίγραμμα - λεζάντα, τό ποο ναφέρει πί λέξει: «Τίς Νικόδημος, ο κλέος μέγα - ν ρθοδόξοις καί σοφος ρους θω - ς τνδε Βίβλον εφυς τάξε, φίλε - Νάξιος νήρ. Εγε τς εφυ|ς».
συγγραφέας το παραπάνω πιγράμματος πέτυχε, μέ λάχιστες λέξεις, νά σκιαγραφήση ριστα τήν μεγαλειώδη ατήν προσωπικότητα. γιος Νικόδημος ταν ντως μέγας, εφυής καί σοφός. Κάτω πό τήν πέριττη ξωτερική μφάνιση το γιορείτου μοναχο, τήν πλότητα καί τήν βαθειά ταπείνωση κρυβε πραγματικά να πέροχο μεγαλεο. Γιατί τό μεγαλεο καί ξία νός νθρώπου δέν μετριέται «μέ τό στρέμμα», πως λέγει καί ποιητής, τοι μέ ξωτερικά πράγματα (χρήματα, κτήματα, ξιώματα κ.λ.π.), λλά «μέ τς καρδις τό πύρωμα μετριέται καί μέ τό αμα», δηλαδή μέ λα κενα πού τόν καταξιώνουν ς νθρωπο καί πού γιά νά τά ποκτήση κυριολεκτικά χύνει αμα. Καί ατά εναι κυρίως τά μή φαινόμενα. Εναι λα κενα πού ποτελον τόν θησαυρό τς ψυχς μέ τόν ποον ο γιοι «πλουτίζουν πολλούς», πειδή εναι «ο μηδέν χοντες καί τά πάντα κατέχοντες». Καί γιος Νικόδημος πλουτίζει πολλούς μέ τόν τρόπο τς ζως του, λλά καί μέ τά συγγράμματά του, πού πρέπει νά ποτελέσουν τό ντρύφημα λων τν ρθοδόξων. Μερικά πό ατά εναι: «Πνευματικά Γυμνάσματα», «ορτοδρόμιον», «όρατος πόλεμος», «Νέα Κλίμαξ», «Συμβουλευτικόν γχειρίδιον», « ρμηνεία τν ΙΔ’ πιστολν το ποστόλου Παύλου» «Νέον Μαρτυρολόγιον», «ρμηνεία τν Ψαλμν το Δαύ|δ», «Κπος Χαρίτων», τό «Πηδάλιον» που ρμηνεύει καί σχολιάζει τούς ερούς Κανόνας κ. α.
γιος Νικόδημος γεννήθηκε στήν Νάξο τό 1749 καί τελείωσε τήν ζωή του στό γιον ρος, τό 1809. μαθε τά πρτα γράμματα στό Νησί το κοντά στόν ρχιμανδρίτη Χρύσανθο, τόν δελφό του γίου Κοσμ το Ατωλο καί κατόπιν, φοίτησε γιά πέντε χρόνια στήν Εαγγελική Σχολή τς Σμύρνης. Μετά τήν ποφοίτησή του πέστρεψε στήν γενέτειρά του καί γιά κάποιο χρονικό διάστημα διακόνησε τόν Μητροπολίτη ς Γραμματεύς του. περίοδος ατή πρξε σταθμός στήν ζωή του καί καθοριστική γιά τήν μετέπειτα ξέλιξή του, γιατί γνώρισε τρες σπουδαίους γιορετες μοναχούς, πό κείνους πού νόμαζαν «Κολλυβάδες». Ατοί κατέφυγαν στήν Νάξο διωγμένοι πό τό γιο ρος, λόγω τς μμονς τους στήν ρθόδοξη Παράδοση. Διά μέσου τν μοναχν ατν γνωρίστηκε μέ ναν γιό της ρθοδόξου κκλησίας, τόν πίσκοπον, πρώην Κορίνθου, Μακάριο Νοταρά. γνωριμία ατή σηματοδότησε μιά μακρόχρονη συνεργασία, πού εχε γαθά ποτελέσματα γιά τήν κκλησία. Τό βιβλίο «Φιλοκαλία τν ερν Νηπτικν», πού ποτελε νθολογία πατερικν κειμένων, εναι ργο το πρώην Κορίνθου γίου Μακαρίου, ποος τό παρέδωσε στόν γιο Νικόδημο, τό 1777, «πρός πληρεστέραν πεξεργασίαν, συμπλήρωσιν καί κδοσιν», καί ξεδόθη τό 1782 στήν Βενετία.
«πό τά μέσα το 18ου αἰῶνος ρχισε μιά διαμάχη πό τήν τέλεση τν Μνημοσύνων (Κολλύβων, ξ ο καί Κολλυβάδες) τήν Κυριακήν καί χι τό Σάββατον, πως ρίζει ρχαία τάξις τς κκλησίας. Μέ ατήν τήν εκαιρίαν καναν τήν μφάνισίν τους καί λλες στρεβλές ντιλήψεις, πως ναντίωσις στήν συχνήν Θείαν Μετάληψιν, πού ρίζει κκλησιαστική παράδοσις, καί λλα θέματα, στε στό τέλος τό κίνημα τν Κολλυβάδων, νά γίνη σημαιοφόρος τς ρθοδόξου κριβείας καί πιστροφς στούς γίους Πατέρες. Ο μοντερνίζοντες, ο νεωτερίζοντες Μοναχοί, πηρεασμένοι πό τά δυτικά πρότυπα, θελαν νά τροποποιήσουν πολλά πό τά πατροπαράδοτα καί παραδεδομένα. Καί σύγκρουσις λαβε μεγάλες διαστάσεις, στε νά γίνουν παρεμβάσεις το Πατριαρχείου. Παρά τατα συνεχίστηκε διαμάχη γιά πολλές δεκαετίες, μέ εεργετικά ετυχς ποτελέσματα γιά τήν συνέχισιν τς γίας Παραδόσεώς μας. Διότι Κολλυβαδισμός, πού νέδειξε μεγάλες μορφές καί κείμενα σημαντικά, στάθηκε να ξυγειαντικό κίνημα, πού πίδρασί του στό Γένος μας κόμα συνεχίζεται» (Π. Μ. Σωτήρχου, Ατός Μέγας, γιος Νικόδημος γιορείτης, σέλ. 62 - 63).
Τό κίνημα τν «Κολλυβάδων» ταν μιά γιής ντίδραση νάντια στίς πιδράσεις τς φράγκικης θεολογίας στόν ρθόδοξο τρόπο ζως, καί νάντια στήν κκοσμίκευση, ποία καί σήμερα πειλε νά λλοιώση τό πνεμα το ρθοδόξου μοναχισμο καί γενικότερα τήν ρθόδοξη Παράδοση. γιος Νικόδημος πρξε πρωτοστάτης στόν γώνα ατό στούς δύσκολους κείνους χρόνους.
Στό γιον ρος πγε τό 1775 καί γκαταβίωσε, κατ’ ρχάς, στήν ερά Μονή Διονυσίου, που καί κάρη μοναχός. Στήν συνέχεια, φο περιόδευσε σέ Μοναστήρια καί Σκτες, γκαταστάθηκε στίς Καρυές, που συχία το τοπίου γινόταν συνεργός του στήν συγγραφή καί τήν μελέτη. Μέ τήν ελογία τν Γερόντων μελετοσε στίς βιβλιοθκες τν Μονν ρες τέλειωτες καί ξιοποιώντας τήν δυνατή μνήμη πού το δόθηκε, καθώς καί τό συγγραφικό του χάρισμα πρόσφερε γνήσια τροφή στόν λαό το Θεο, πού πειν καί διψ γιά τήν λήθεια καί τήν νόθευτη πίστη.
λόγος το χει μιά μεσότητα καί παραμένει μέχρι τίς μέρες μς ζωντανός καί πίκαιρος, φο καί ποχή στήν ποία ζησε χει πολλά κοινά σημεα μέ τήν δική μας ποχή. ξια προσοχς εναι τά σα γράφονται πό τόν Π. Μ. Σωτρχο στόν πρόλογο το προαναφερθέντος βιβλίου του: «Εναι νας πό τούς δύο μεγάλους γίγαντες, πού σάν τλαντες κράτησαν τό Γένος στούς μους τους. λλος στύλος εναι γιος Κοσμς Ατωλός... Καί σήμερα βλέπουμε τήν δια πομάκρυνση πό τόν δρόμο το Θεο, τήν δια λυσσαλέα δραστηριότητα τν καλά ργανωμένων αρετικν, τίς διες καταλυτικές διαβρώσεις στήν καθημερινή ζωή το λαο μας, τίς ντονες πιρροές πού δέχεται πό λα τά μέσα νημερώσεως... Γι’ ατό καί νάγκη νά κούσουμε τήν φωνή το γίου Νικοδήμου γίνεται δραματικά πείγουσα καί λοφάνερη».

Τας αύτων γίαις πρεσβεες Γλυκύτατε ησο Χριστέ  λέησον καί σσον ήμάς  μήν.

πολυτίκιον

 πολυτκιον  (Κατέβασμα)
χος γ’. Τν ραιότητα.
Σοφίας χάριτι, Πάτερ κοσμούμενος, σάλπιξ θεόφθογγος,
φθης το Πνεύματος, κα ρετν φηγητής, Νικόδημε θεηγόρε, πάσι γρ παρέθηκας, σωτηρίας διδάγματα, βίου καθαρότητας, διεκφαίνων τν λλαμψιν, τ πλούτ τν νθέων σου λόγων, δι' ν ς φς τ κόσμ λαμψας

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου