Σάββατο, 1 Σεπτεμβρίου 2012

Ὁ Ἅγιος Φανούριος



 

















Μέ τόν Καθηγούμενον τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Ἁγίου Νικολάου
           Ἀναπαυσ   Μετέωρων Ἄρχιμ. Πολύκαρπο


Φανούριος φς πσι πιστος παρέχει,
Κ
ν ες σκότος δ᾿ κειτο τς γαίας μέγα.
Ε
κάδι βδομάτ Φανουρίου σηκς γθεν φάνθη.





Ὁ Ἅγιος Φανούριος εἶναι ἀπὸ τοὺς πιὸ ἀγαπητοὺς ἅγιους σὲ ὅλο τὸν ἑλληνικὸ λαό, ποὺ κάθε χρόνο    καὶ πανηγυρίζει τὴν μνήμη του στὶς 27
Αὐγούστου.Αὐτὸς ὁ τόσο ἀγαπητὸς ἅγιος θὰ μποροῦσε νὰ χαρακτηριστεῖ χωρὶς ἀμφιβολία ὡς δῶρο Θεοῦ, διότι ἦταν καὶ παράμενε ἄγνωστος γιὰ πολλοὺς αἰῶνες. Ἔγινε γνωστὸς ἀπὸ τὴν τυχαία εὕρεση τῆς εἰκόνας τοῦ τὸν 14ο αἰώνα μ.Χ. στὴ Ρόδο, ὅταν ἔσκαβαν παλιὰ σπίτια στὸ νότιο μέρος τοῦ παλιοῦ τείχους. Ἐκεῖ βρέθηκε ἀρχαῖος ναὸς μὲ πολλὲς κατεστραμμένες εἰκόνες καὶ μεταξὺ αὐτῶν καὶ ἡ καλὰ διατηρημένη εἰκόνα ἐπὶ τῆς ὁποίας ὁ τότε μητροπολίτης Ρόδου Νεῖλος ὁ Β' ὁ Διασπωρινὸς (1355 - 1369 μ.Χ.) διάβασε τὸ ὄνομα τοῦ Ἁγίου «ὁ ἅγιος Φανῶ».Στὴν εἰκόνα, ὁ Ἅγιος παριστανόταν σὰν νεαρὸς στρατιώτης, κρατώντας στὸ δεξιό του χέρι σταυρό, πάνω στὸν ὅποιο ὑπῆρχε λαμπάδα ἀναμμένη, γύρω δὲ ἀπὸ τὴν εἰκόνα τὰ 12 μαρτύρια του. Σὲ αὐτὰ ὁ Μάρτυς παρουσιαζόταν: νὰ στέκεται ἀνάμεσα σὲ στρατιῶτες καὶ νὰ δικάζεται ἀπὸ τὸν ἡγεμόνα· νὰ πλήττεται ἀπ’ αὐτοὺς μὲ πέτρες στὸ στόμα καὶ τὴν κεφαλή· νὰ μαστιγώνεται πάλι ἀπ’ αὐτοὺς ἁπλωμένος κατὰ γής· νὰ κάθεται γυμνὸς καὶ νὰ ξεεται τὸ σῶμα του μὲ σιδερένια νύχια· νὰ εἶναι κλεισμένος στὴ φυλακή· νὰ βασανίζεται μπροστὰ στὸ βῆμα τοῦ ἡγεμόνα· νὰ καίεται στὰ μέλη τοῦ σώματός του μὲ ἀναμμένες λαμπάδες· νὰ εἶναι δεμένος σὲ μάγγανο καὶ νὰ βασανίζεται· νὰ βρίσκεται ἀνάμεσα σὲ θηρία ἀβλαβής· νὰ εἶναι ξαπλωμένος κατὰ γὴς καὶ νὰ πιέζεται τὸ σῶμα ἀπὸ ἕνα μεγάλο λίθο· νὰ εἶναι μέσα σὲ εἰδωλολατρικὸ ναὸ βαστάζοντας στὶς παλάμες τοῦ ἀναμμένα κάρβουνα καὶ ὁ διάβολος νὰ δραπετεύει στὸν ἀέρα μὲ θρήνους· νὰ στέκεται μέσα σὲ ἕνα καμίνι φωτιᾶς ἔχοντας ὑψωμένα τὰ χέρια σὲ σχῆμα δεήσεως.Τὸν ἀρχαῖο ναὸ ποὺ βρέθηκε ἡ εἰκόνα, ἀνοικοδόμησε, ὕστερα ἀπὸ πολλὲς προσπάθειες, ὁ Νεῖλος καὶ τὸν ἀφιέρωσε στὸ ὄνομα τοῦ Ἁγίου Φανουρίου, ποὺ ὅπως φαίνεται συνέταξε καὶ τὴν Ἀκολουθία του.Ἕνα ἀπὸ τὰ πολλὰ θαύματα τοῦ Ἁγίου Φανουρίου εἶναι τὸ ἐξιστορούμενο στὴ συνέχεια. Τὰ χρόνια ἐκεῖνα ἐξουσίαζαν τὴν Κρήτη οἱ Ἐνετοί, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐπέτρεπαν τὴν παρουσία Ὀρθοδόξου Ἀρχιερέως στὴ μεγαλόνησο. Τέσσερεις ἄνδρες γιὰ νὰ λάβουν τὴ χειροτονία ταξίδευσαν ἀπὸ τὴν Κρήτη στὴν Κορώνη τῆς Πελοποννήσου καὶ κατὰ τὴν ἐπιστροφὴ αἰχμαλωτίστηκαν ἀπὸ τοὺς Ἀγαρηνούς, οἱ ὁποῖοι φόνευσαν τὸν ἕνα καὶ τοὺς ἄλλους τρεῖς μετέφεραν στὰ Παλάτια (Μίλητο).Ὅταν ὁ πνευματικός τους πατήρ, ὀνόματι Ἰωνάς, πληροφορήθηκε τὸ γεγονός, ταξίδεψε μέχρι τὴ Ρόδο καὶ ἐκεῖ διαπραγματεύθηκε τὴν ἀπελευθέρωσή τους μὲ τὸν ἄρχοντα Γεώργιο Πετρανή, ὁ ὁποῖος εἶχε ἐμπορικὲς σχέσεις μὲ τοὺς τούρκους τῶν Παλατίων. Λόγω ὅμως πολεμικῶν ἀναταραχῶν στὴν περιοχὴ ἡ προσπάθεια νὰ ἀφεθοῦν ἐλεύθεροι ἔγινε δυσχερέστερη. Ὁ Ἰωνάς, κατὰ τὴν ἐκκλησιαστικὴ συνήθεια, ἐπισκέφθηκε τὸν μακάριο Νεῖλο καὶ ἐκεῖνος τοῦ ἔκανε λόγο γιὰ τὸν Ἅγιο Φανούριο καὶ τὰ θαύματά του, προτρέποντας τὸν νὰ ἐπικαλεστεῖ τὴν ἀντίληψη καὶ βοήθειά του γιὰ τὸ πρόβλημα ποὺ τὸν ἀπασχολοῦσε. Πράγματι ὁ πνευματικὸς ἔπραξε ὅπως τὸν προέτρεψε ὁ Μητροπολίτης καὶ μετὰ μερικὲς μέρες ἔφθασε μήνυμα ἀπὸ τὰ Παλάτια ὅτι οἱ ἐξελίξεις ἦταν θετικές. Οἱ αἰχμάλωτοι Ἱερεῖς μὲ θαυμαστὸ τρόπο ἀφέθηκαν ἐλεύθεροι καὶ ὁ πνευματικός τους πατὴρ Ἰωνὰς ἀπὸ εὐγνωμοσύνη πρὸς τὸν Μεγαλομάρτυρα, ἐπιστρέφοντας, μετέφερε στὴν Κρήτη ἀντίγραφο τῆς Εἰκόνας του καὶ τελοῦσε ἔκτοτε πανηγυρικὰ τὴ μνήμη του.Ἡ ἀγάπη καὶ ἡ τιμὴ μὲ τὴν ὁποία περιβάλλεται ὁ Ἅγιος Φανούριος ἔγινε ἀφορμὴ νὰ δημιουργηθοῦν διάφορες ὡραῖες καὶ εὐλαβεῖς παραδόσεις στὸ λαό μας, ἀνάμεσα στὶς ὁποῖες εἶναι καὶ τὸ ἑορταστικὸ ἔθιμο τῆς «Πίττας τοῦ Ἁγίου Φανουρίου», ἢ τῆς «Φανουρόπιττας» ποὺ γίνεται τὴν παραμονὴ τῆς ἑορτῆς του. Ἡ πίτα αὐτὴ εἶναι συνήθως μικρὴ καὶ στρογγυλὴ σὰν μικρὸς ἄρτος, μοιράζεται στοὺς πιστοὺς καὶ γίνεται ἄλλοτε γιὰ νὰ φανερώσει κάποιο χαμένο ἀντικείμενο ἢ κάποια χαμένη ὑπόθεση ἢ ἀκόμα νὰ φανερώσει τὴν ὑγεία σὲ κάποιον ἀσθενῆ.Ὑπάρχει ἐπίσης καὶ παράδοση ὅτι μὲ τὴ πίτα αὐτὴ γίνεται μνεία τῆς μητέρας του, ἀλλὰ ἄγνωστο γιὰ ποιὸ λόγο.Σημείωση: Ἡ ἀναφορὰ στὸ Νέο Λειμωνάριο ὅτι ἡ εἰκόνα τοῦ Ἁγίου βρέθηκε τὸ 1500 μ.Χ., εἶναι μᾶλλον λανθασμένη, διότι ὁ ἐπίσκοπος Ρόδου Νεῖλος ἔζησε τὸν 14ο αἰώνα μ.Χ. Ἀπολυτίκιον
Ἦχος δ΄. Ταχὺ προκατάλαβε.
Ὡς ἄστρον ἀνέτειλας, τὴ Ἐκκλησία Χριστοῦ, καὶ πάντας κατηύγασας, φανερωθεῖς θαυμαστῶς, Φανούριε ἔνδοξε· ὅθεν τοῖς εὐφημούσι, τὴν σὴν ἄθλησιν Μάρτυς, νέμεις τῶν σῶν θαυμάτων, τὴν σωτήριον χάριν, πρεσβεύων τῷ Κυρίω, ὑπὲρ τῶν ψυχῶν ἠμῶν.

Ἕτερον Ἀπολυτίκιον
Ἦχος πλ. α΄. Τὸν συνάναρχον Λόγον.
Τὸν τῆς Ρόδου προστάτην, καὶ μέγαν πρόμαχον, τὸν παραδόξως γνωσθέντα, τὴ Ἐκκλησία Χριστοῦ, τῶν Μαρτύρων τὸ λαμπρόν, κλέος Φανούριον, ἀνευφημήσωμεν πιστοί, ὅτι χάριν ἐκ Θεοῦ, δεξάμενος ἰαμάτων, φερωνύμως ὡς φῶς ἐκλάμπει, ἄδυτον πάσι τοῖς τιμῶσι αὐτόν.
Ἕτερον Ἀπολυτίκιον
Ἦχος ἅ΄. Τῆς ἐρήμου πολίτης.
Φερωνύμως ἐκλάμψας, ἐκ τῆς Ρόδου Φανούριε, ὡς φωστὴρ ἀεὶ καταυγάζεις, Ἐκκλησίας τὸ πλήρωμα· τὴν γνῶσιν φανεροῖς γὰρ τῶν κρυπτῶν, νοσήματα διώκεις χαλεπά, καὶ παρίστασαι ταχύτατος βοηθός, τῶν πίστει ἀναβοώντων· Δόξα τῷ σὲ δοξάσαντι Χριστῷ, δόξα τῷ σὲ φανερώσαντι, δόξα τῷ ἐνεργούντι διά σου, μέγιστα θαύματα.
Ἕτερον Ἀπολυτίκιον  (Κατέβασμα)
Ἦχος δ΄. Ταχὺ προκατάλαβε.
Οὐράνιον ἐφύμνιον, ἐν γῆ τελεῖται λαμπρῶς, ἐπίγειον πανήγυριν νῦν ἑορτάζει φαιδρῶς, ἀγγέλων πολίτευμα· ἄνωθεν ὑμνωδίαις εὐφημούσι τοὺς ἄθλους, κατωθεν Ἐκκλησία τὴν οὐράνιον δόξαν· ἢν εὖρες πόνοις καὶ ἄθλοις τοῖς σοῖς Φανούριε ἔνδοξε.
Κοντάκιον
Ἦχος γ΄. Ἡ Παρθένος σήμερον.
 Ἱερεῖς διέσωσας, αἰχμαλωσίας ἀθέου, καὶ δεσμὰ συνέθλασας, δυνάμει θεία θεοφρον· ἤσχυνας, τυράννων θράση γενναιοφρόνως· εὔφρανας, Ἀγγέλων τάξεις Μεγαλομάρτυς· διὰ τοῦτο σὲ τιμῶμεν, θεῖε ὁπλίτα, Φανούριε ἔνδοξε.
Κάθισμα
Ἦχος πλ. α΄. Τὸν συνάναρχον Λόγον.
Μαρτυρίου τελέσας καλῶς τὸ στάδιον, καὶ Χριστὸν μεγαλύνας οἰκείοις μέλεσιν, οὐρανίων δωρεῶν λαμπρῶς τετύχηκας, καὶ παρέχεις τοῖς πιστοῖς, ὡς μεσίτης πρὸς Θεόν, βοήθειαν καθ' ἑκάστην, Φανούριε ἀθλοφόρε, τοῖς καταφεύγουσι τὴ σκέπη σου.

Ὁ Οἴκος
Ἤθλησας Μάρτυς ἀνδρικῶς, ἐν ἔτεσιν ἀδήλοις, καὶ ὑπερεῖδες νουνεχῶς, νεότητος τὸ ἄνθος, ὑπὲρ ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ, πλείστας βασάνους ὑποστᾶς, καὶ θάνατον γενναίως· ἀλλ' οἶς οἶδε κρίμασι Θεός, λήθης βυθοῖς, τὰ τῆς ἀθλήσεως τῆς σῆς, ἐκρύπτοντο τρόπαια· ἐν δὲ τή, Ρόδω τὴ περιφήμω νήσω, ὁ ὑπὸ γῆν κεχωσμένος φανερωθεῖς ναός σου, ἐν ὢ ἡ παντιμος ὡς θησαυρὸς εἰκών σου, ἡ σὴ λαμπρὰ ἐγνώρισται ἄθλησις, καὶ πάσα ἡ Ἐκκλησία γνῶσιν ἔσχε τῶν ἀθλητικῶν σου ἀγώνων, καὶ τῆς πρὸς Χριστὸν λαμπρᾶς σου παρρησίας· ὅτι πάσιν ἐφαπλοῖς, τὴν θαυμαστήν σου προστασίαν, καὶ πολυειδῶν ἐξαίρεις κινδύνων καὶ θλίψεων, καὶ αἰχμαλώτους λυτροῦσαι, θεῖε ὁπλίτα Φανούριε ἔνδοξε.

Μεγαλυνάριον
Χαίροις ὢ Φανούριε ἀθλητά, ὁ πάσι παρέχων, τὰ αἰτήματα συμπαθῶς· χαίροις εὐσεβούντων, ὁ μέγας ἀντιλήπτωρ, καὶ πάσης Ἐκκλησίας, θεῖον ἀγλάισμα.

Ἕτερον Μεγαλυνάριον
Χαίροις ὁ ἐν Ρόδω φανερωθεῖς, καὶ ἑξανατείλας, ὥσπερ ἥλιος ἐξ αὐτῆς, πάσαν καταυγάζων, Χριστοῦ τὴν Ἐκκλησίαν, θαυμάτων σου τῷ πλήθει, Μάρτυς Φανούριε.
Τας ατο γίαις πρεσβεες Γλυκύτατε ησο Χριστ  λέησόν κα σσον μς μήν.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου